Pustynna sztuka naskalna w roli drogowskazów i słupków granicznych w prehistorycznej Arabii

3 października 2025, 09:05

Podczas maksimum ostatniego zlodowacenia lądolód pokrywał znaczne obszary północy Ameryki Północnej, północnej Europy i Azji. Miał wówczas miejsce znaczący spadek poziomu oceanów i rozszerzenie się zasięgu pustyń. Na Półwyspie Arabskim panowała wówczas ekstremalna susza. Gdy lądolód zaczął ustępować, klimat się zmieniał, a na pustyniach zaczęła okresowo pojawiać się woda i zaczęli na nie wracać ludzie. Międzynarodowy zespół archeologów, pracujący w ramach Green Arabia Project, postanowił przyjrzeć się życiu pionierskich społeczności zasiedlających pustynię.



Lasy przetrwały zlodowacenie

5 marca 2012, 12:05

Dotychczas sądzono, że podczas ostatniego zlodowacenia wyginęły wszystkie skandynawskie lasy, a obecna roślinność to potomkowie drzew, które po ustąpieniu lodu stopniowo migrowały z południa.


Liść konopii indyjskich© U.S. Fish and Wildlife Service

Jak marihuana zaburza rytm dobowy

2 sierpnia 2010, 16:07

Niektórzy palacze marihuany doświadczają czasem zagubienia w czasie. Naukowcom udało się wyjaśnić fenomen tego zjawiska. Okazało się, że kannabinoidy zaburzają wewnętrzny zegar organizmu.


Smilodony brały wszystko na klatę, a wilki straszne obrywały po głowie i łapach

18 kwietnia 2017, 11:29

Doktorantki z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Los Angeles zbadały kości smilodonów (Smilodon fatalis) i wilków strasznych (Canis dirus). Na barkach i kręgosłupie kotowatych znalazły urazy, do których prawdopodobnie doszło podczas ataków na duże roślinożerne ofiary, np. bizony i konie. U psowatych występowały raczej urazy głowy, szyi i nadgarstków.


Jak Chiny, USA, Polska czy UE realizują politykę klimatyczną? Ujawnia to analiza ich prawa

2 grudnia 2025, 13:36

Analiza regulacji i przepisów prawnych pokazuje, jak objęte nią kraje dążą – bądź nie – do realizacji celów klimatycznych. W raporcie przygotowanym przez University of Oxford i ponad 60 firm prawniczych uwzględniono 37 krajów (jako kraj potraktowano Kalifornię), w tym Polskę i największych światowych emitentów CO2 – Chiny, USA oraz Indie. Państwa te odpowiadają za 85% światowej emisji i 87% światowego PKB. W raporcie wyraźnie widać, że we wszystkich badanych krajach doszło do wzmocnienia polityki klimatycznej – z jednym przypadkiem jej osłabienia: USA – a trend ten jest szczególnie silny w Ameryce Południowej, Afryce, Azji i regionie Pacyfiku.


Pierwsze żywe zwierzę sfilmowane pod skaningowym mikroskopem elektronowym

19 marca 2012, 11:59

Kleszcze z gatunku Haemaphysalis flava zostały jako pierwsze sfilmowane żywe pod skaningowym mikroskopem elektronowym (SEM). To nie lada osiągnięcie, zważywszy, że próbki umieszcza się w próżni i bombarduje wiązką elektronów.


Nadmierna reakcja = zapalenie pęcherza

13 sierpnia 2010, 11:44

Nawracające zakażenia układu moczowego (ZUM) to skutek nadmiernej reakcji układu odpornościowego na pierwotną infekcję (PLoS Pathogens).


Przyjazne dla środowiska rozwiązanie problemu chorób przenoszonych przez komary?

15 maja 2017, 11:34

Nietoksyczna mieszanina filtratu ze sproszkowanych chitynowych pancerzy krabów i nanocząstek srebra jest, wg naukowców z National Taiwan Ocean University, kluczem do ograniczenia rozprzestrzeniania chorób przenoszonych przez komary, a w szczególności malarii.


W Grecji odkryto najstarsze drewniane narzędzia wykonane przez człowieka

3 lutego 2026, 12:34

Środkowy plejstocen (774–129 tysięcy lat temu) to ważny okres ewolucji człowieka. Rodzaj Homo zaczął wykazywać wówczas coraz bardziej złożone zachowania, opracowywał coraz doskonalsze technologie. Międzynarodowy zespół naukowy zidentyfikował właśnie najstarsze drewniane narzędzia wykorzystywane przez ludzi. Zespół profesor Ketariny Harvati z Uniwersytetu w Tybindze i doktor Annemieke Milks z University of Reading opisał na łamach PNAS dwa narzędzia znalezione na stanowisku Marathousa 1 w Grecji.


Homo erectus palił ogień już 1 mln lat temu

3 kwietnia 2012, 09:04

Przodkowie człowieka wykorzystywali ogień już ok. miliona lat temu, czyli o 300 tys. lat wcześniej niż dotąd sądzono. Spopielone mikroresztki roślinne oraz leżące nieopodal kości zwierząt i kamienne narzędzia znaleziono w jaskini Wonderwerk w RPA (Proceedings of the National Academy of Sciences).


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk